
20 mei 2026 20.00 uur
U bent welkom vanaf 19:30 uur
Op woensdag 20 mei organiseert de Oudheidkundige Kring Geertruydenberghe een lezing over het onderwerp “De adel in Noord-Brabant 1814-1918.
De lezing wordt verzorgd door Klaasje Douma. Klaasje is na een studie Cultuurwetenschappen gepromoveerd op het onderwerp “de adel in Noord-Brabant in de periode 1814-1918. Sinds enige jaren is ze bestuurslid bij de Historische Vereniging Brabant.
Deze lezing brengt deze weinig bekende groep mensen – de adel in Brabant- onder de aandacht. De adel in Noord-Brabant ontwikkelde zich na 1814, toen het gebied een provincie van het Koninkrijk der Nederlanden werd.
Voorheen ontbrak een sterke, actieve adellijke elite. De 19e-eeuwse Brabantse adel bestond grotendeels uit 'nieuwe' adellijke families, aangevuld met protestantse notabelen die via de ridderschap invloed uitoefenden, met een sterke binding aan het landgoed.
De lezing bestaat uit twee delen. In het eerste deel wordt de achtergrond geschetst waartegen en de context waarin de adel in Noord-Brabant tot stand kwam. Dit deel start met een inleiding over de koninkrijksadel, waarin wordt ingegaan op de volgende vragen: Waarom? Hoe? Wat? en Einde? Daarna zoomen we in op Noord-Brabant en zien we hoe in deze provincie de koninkrijksadel vorm kreeg.
Dit verhaal wordt zo veel mogelijk geïllustreerd met voorbeelden van edelen die afkomstig waren uit of gewoond hebben in de regio waar de lezing gehouden wordt.
Het tweede deel van de lezing gaat over het leven van de adel. We kunnen dan denken aan de rol die het huwelijk en de daaruit resulterende huwelijksnetwerken daarin speelden of de omgang met elkaar in verenigingen en sociëteiten. Een deel van de adel in onze provincie kunnen we rekenen tot de landadel en over het leven van de Brabantse landedelman als jager, lokale of regionale ‘heer’ of bewoner van zijn huis en landgoed valt genoeg te vertellen. Dit deel van de lezing kent geen ‘vaste’ inhoud maar wordt zoveel mogelijk aangepast aan de locatie waar de lezing wordt gehouden, zodat, indien mogelijk, lokale en regionale edelen figureren in het verhaal.
De lezing vindt plaats in Gertrudisstaete (Venestraat 18) en begint om 20.00 uur; de zaal is
geopend vanaf 19.30 uur. De toegang is gratis en ook niet-leden zijn van harte welkom.
De lezing wordt verzorgd door Klaasje Douma. Klaasje is na een studie Cultuurwetenschappen gepromoveerd op het onderwerp “de adel in Noord-Brabant in de periode 1814-1918. Sinds enige jaren is ze bestuurslid bij de Historische Vereniging Brabant.
Deze lezing brengt deze weinig bekende groep mensen – de adel in Brabant- onder de aandacht. De adel in Noord-Brabant ontwikkelde zich na 1814, toen het gebied een provincie van het Koninkrijk der Nederlanden werd.
Voorheen ontbrak een sterke, actieve adellijke elite. De 19e-eeuwse Brabantse adel bestond grotendeels uit 'nieuwe' adellijke families, aangevuld met protestantse notabelen die via de ridderschap invloed uitoefenden, met een sterke binding aan het landgoed.
De lezing bestaat uit twee delen. In het eerste deel wordt de achtergrond geschetst waartegen en de context waarin de adel in Noord-Brabant tot stand kwam. Dit deel start met een inleiding over de koninkrijksadel, waarin wordt ingegaan op de volgende vragen: Waarom? Hoe? Wat? en Einde? Daarna zoomen we in op Noord-Brabant en zien we hoe in deze provincie de koninkrijksadel vorm kreeg.
Dit verhaal wordt zo veel mogelijk geïllustreerd met voorbeelden van edelen die afkomstig waren uit of gewoond hebben in de regio waar de lezing gehouden wordt.
Het tweede deel van de lezing gaat over het leven van de adel. We kunnen dan denken aan de rol die het huwelijk en de daaruit resulterende huwelijksnetwerken daarin speelden of de omgang met elkaar in verenigingen en sociëteiten. Een deel van de adel in onze provincie kunnen we rekenen tot de landadel en over het leven van de Brabantse landedelman als jager, lokale of regionale ‘heer’ of bewoner van zijn huis en landgoed valt genoeg te vertellen. Dit deel van de lezing kent geen ‘vaste’ inhoud maar wordt zoveel mogelijk aangepast aan de locatie waar de lezing wordt gehouden, zodat, indien mogelijk, lokale en regionale edelen figureren in het verhaal.
De lezing vindt plaats in Gertrudisstaete (Venestraat 18) en begint om 20.00 uur; de zaal is
geopend vanaf 19.30 uur. De toegang is gratis en ook niet-leden zijn van harte welkom.
Locatie
GertudisStaete
Venestraat 18
4931 HH Geertruidenberg


